Nieuwdorp in oorlogstijd

Adri van Oosten was vijf, bijna zes jaar toen eind 1944 de Slag om de Schelde werd gestreden. In Nieuwdorp zag hij Duitsers gaan en Schotten komen. Zijn herinneringen aan die explosieve tijd heeft hij nu opgeschreven.

door Jan van Damme

Opeens lag Nieuwdorp in de frontlinie. Tot eind oktober 1944 waren de meeste bommen en granaten nieuws van verder weg. De rookpluimen boven Vlissingen waren zichtbaar. Verder bleef het rustig. Tot de Duitse bezetters zich door de geallieerde landing op de Bevelandse kust hals over kop op Walcheren moesten terugtrekken. Toen werd er door de Duitsers vanuit de Bijleveldpolder aan de overkant van het Sloe op Nieuwdorp gemikt.

Adri van Oosten (1938) heeft die roerige bevrijdingsweken op de rand van Zuid-Beveland meegemaakt. Hij was bijna zes jaar en heeft zijn herinneringen goed onthouden. Nu heeft hij ze opgeschreven in het boek ‘Nieuwdorp in oorlogstijd – De Slag om de Sloedam’.

Adri van Oosten bij het Bevrijdingsmuseum Zeeland in Nieuwdorp – foto Marcelle Davidse

We kennen Van Oosten als raadslid in de gemeente Goes. Maar liefst 24 jaar had hij zitting, eerst voor de PPR, daarna voor Groenlinks. Hij zegt: ,,Een ‘normale’ termijn was twaalf jaar. Maar toen de PPR in Groenlinks opging, begonnen ze weer bij nul te tellen. Ik werd steeds gevraagd of ik er een periode bij wilde doen.” Van Oosten nam al eerder de pen op. Hij schreef twee reisboeken, één ‘op de fiets’ en één ‘te voet’, telkens met bestemming Rome.

Kinderen en kleinkinderen hadden hem over de oorlog horen vertellen, zij vonden dat die verhalen bewaard mochten blijven. De schrijver hoopt en verwacht dat ook mensen buiten zijn directe kring geïnteresseerd zijn. De Slag om de Sloedam is voor heel Zeeland nog altijd een gedenkwaardige periode in de herdenkingsmaanden.

Eind 1944 woonde Adri met vader, moeder en de twee oudere zussen Jannie en Coby aan de rand van het dorp. Moeder was acht maanden zwanger. De Duitsers gingen, de Schotten kwamen. Nieuwdorp lag onder vuur, het huis was beschadigd, alle ramen waren kapot. In de middag van donderdag 2 november besloot het gezin een veilig onderkomen te zoeken in een bunker die in een nabijgelegen dijk was uitgegraven. Dat was maar net op tijd. Adri van Oosten: ,,De Schotten waren in de openbare lagere school getrokken. Ze hadden door de Duitsers achtergelaten munitie opgeslagen. Op het schoolplein stond een volgeladen munitiewagen. Die kreeg een voltreffer. De school en ook het huisje van mijn opoe De Koeijer werden door de explosie weggeblazen. Ik lag in de bunker te slapen. Later hoorde ik dat door de luchtdruk de dekens werden opgelicht.”

Adri zag met eigen ogen hoe een Walcherse vluchteling werd doodgeschoten
Het was spannend, dramatisch. Adri zag met eigen ogen hoe een Walcherse vluchteling – een verwarde man – werd doodgeschoten. Een neergestorte bommenwerper, een ondergedoken Poolse vliegenier, een logé die plots lid van het verzet bleek te zijn: Van Oosten schrijft echte oorlogservaringen. Met hier en daar een glimlach. In 1943 werd de voetbalvereniging Nieuwdorp opgericht. Een weiland waar een paar doelpalen werden neergezet, de koeienvlaaien moesten voor de wedstrijd worden weggehaald. Wie toch besmeurd raakte kon zich wassen in de nabij gelegen veedrinkput.

Adri van Oosten: Nieuwdorp in oorlogstijd – Eigen uitgave, 126 pagina’s, 15,95 euro. Zaterdag 6 oktober signeert Van Oosten zijn boek van 14.00 tot 15.30 uur in boekhandel Het Paard van Troje in Goes.

Dit bericht is geplaatst in Tweede Wereldoorlog met de tags . Bookmark de permalink.

Één reactie op Nieuwdorp in oorlogstijd

  1. Paul Hicks schreef:

    This is unbelievable.. my Uncle John Gilbert
    was serving with Royal Scots Fusilers and was sadly one of six people soldiers to be killed
    in the incident when the ammunition was exploded .. I have a picture of his original grave when my Nan visited his grave (his son)

    Look forward to reply hopefully
    Thanks

    Paul Hicks

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.