400 TON DEADWEIGHT

Kustromanvk Het duurde even voor ik in het boek wegraakte. Maar gaandeweg raakte ik toch geboeid door de belevenissen van de Rotterdamse kapitein Dirk van Kampen en zijn bemanning op kustvaarder GERDA. Schrijver Jan Willemsen uit Koudekerke maakte er een heel realistisch verhaal van. Hij heeft zelf gevaren, weet duidelijk waar hij het over heeft. De ondertitel van zijn boek 400 TON DEADWEIGHT is ‘Een kustvaartroman’. Daar is niks mee miszegd. Romans zijn er in soorten en maten, ik vermoed dat in dit boek lang niet alles verzonnen is.

 

Willemsen bezorgde me zijn boek afgelopen maand. Het is al enkele maanden uit, december vorig jaar verscheen het bij Uitgeverij Boekenbent. Op de achterkant van de roman is de info over de schrijver summier. Geboren in 1959, hij doorliep de zeevaartschool in Vlissingen en maakte daarna één reis op een zeesleper. ,,Het bleek een reis voor het leven.” OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Op de site Maritieme Schrijvers vond ik iets meer informatie: ,,MAVO en Hogere Zeevaartschool in Vlissingen. Als machinist gevaren bij WIJSMULLER en later bij de Provinciale Stoomboot Dienst in Zeeland. Na het zoute avontuur mijn interesse verloren en nu al ruim 20 jaar zelfstandig werkend als vrachtwagenchauffeur. Om aan de dagelijkse sleur te ontsnappen vindt Jan het heerlijk om binnen te stappen in een verhaal waarbij je je fantasie de vrije loop kan laten gaan. ‘ Als ik in een verhaal zit gaat het schrijven als vanzelf’.”

En op een Vlissingse site: ,,Chauffeur/zeeman/ schrijver/Vlissinger Jan Willemsen biedt zijn nieuwe boek aan; 400 TON DEADWEIGHT. Een deels biografische kustvaartroman die zich afspeelt in de West-Europese wateren. De cover door Jan de Quelery speciaal voor dit boek gemaakt.” Daar moeten we het wat de biografie betreft mee doen. Ik vind het intrigerend genoeg, een schrijvende trucker kom je niet zo vaak tegen. Zeelui zijn waarschijnlijk eerder geneigd de pen op te pakken. Zoals Frans Aarts uit Heinkenszand, die vorig jaar Mijn vaartijd publiceerde over zijn jaren op de grote vaart – zie elders op dit weblog: 5 mei 2014.

Ik noem Willemsen nu een vrachtwagenchauffeur. Maar het zal geen toeval zijn dat hij een ‘kustvaartroman’ schrijft. Op zo’n schip valt ongetwijfeld meer te beleven dan wanneer je eenzaam in je truck kilometers verslindt. En, zoals uit de schaarse gegevens blijkt, door zijn opleiding en werk heeft hij voldoende aanknopingspunten om realistische zeeverhalen te vertellen.

We stappen aan boord van de GERDA, een coaster (224 PK) die in de jaren zestig van de vorige eeuw in het Tunesische Sousse balen Saharagras heeft geladen. Kapitein-eigenaar Dirk van Kampen, kok Sjakie, stuurman Bob, machinist Arie, Joep en Ron: we leren hen kennen. Het is een mannenmaatschappij, dat zal niemand verbazen. Verderop in het boek wordt er in Engeland wel eens goed gemat met ‘locals’. Natuurlijk gaat het om een vrouw. Kapitein Dirk is getrouwd met Gerda, ze is zwanger en zal helemaal aan het eind bevallen van een gezonde zoon, Wessel. We komen gaandeweg veel over het leven aan boord te weten. De dagelijkse gang van zaken, het laden en lossen, het uitzetten van de koers, het stouwen van de lading, het eten, het onderhoud, de beloodsing, het afmeren, het passagieren. Een tijdlang is er zelfs een hond aan boord: Borretje, opgevist in een sluis bij het Belgische Wintam. Het dier krijgt te vet en te veel te eten, wordt daardoor te dik, poept aan boord (binnen als het stormt), blijkt tot groot plezier van de bemanning bier te lusten. En breekt zijn nek tijdens zwaar weer op de Noordzee. Hij krijgt een keurig zeemansgraf.

De GERDA maakt korte reizen en komt vaak in kleine havens terecht waar werkelijk niets te beleven valt. Saint Vaas La Hougue aan de Normanische kust is daarvan een voorbeeld. Het is bovendien een haven die droog valt, ook een bijzondere belevenis. Als de GERDA in de modder ligt functioneren de toiletten niet meer. Dat levert smakelijke taferelen op. Elk hoofdstuk omvat een reis en een seizoen: in de zomer van Sousse naar Rochester, in de herfst van King’s  Lynn naar Vlissingen over een stormachtige Noordzee, ’s winters van Saint Vaas la Hougue naar Cobh, in het voorjaar van Keulen naar Terneuzen met twee grote Deutz scheepsdieselmotoren aan boord.

Ik heb me uiteindelijk prima geamuseerd met dit boek. Dat er – zeker in het begin – nogal eens van de tegenwoordige naar de verleden tijd wordt gesprongen en andersom, stoorde me aanvankelijk. Later ging dat beter. Een nauwkeurige eindredacteur zou ook de spaties tussen woorden in de gaten hebben gehouden. En de schrijfwijze van namen met tussenvoegsels. Het zijn typische onvolkomenheden van een boek dat in eigen beheer is uitgegeven. Ik sluit niet uit dat Jan Willemsen het niet bij één roman zal laten. Als hij voor betere eindredactie zorgt, dan zie ik ernaar uit. Gooi de kar maar op gang, kap, en vaar het water dun.

Jan Willemsen: 400 TON DEADWEIGHT. Een kustvaartroman – Uitgeverij Boekenbent, 190 pagina’s, 16,90 euro.

Dit bericht is geplaatst in Scheepvaart met de tags . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.