Zeeuwse schrijvers 26 – Marga Minco

glazenbrugZogenaamd uit Zeeuws-Vlaanderen

Marga Minco

 door Mario Molegraaf

Het is nog niet te laat. Geef Marga Minco (1920) eindelijk een grote prijs voor haar grootse oeuvre. Of nog beter meteen twee prijzen. Dat past bij haar, het wemelt in haar werk immers van dubbelgangers, mensen die er noodgedwongen twee identiteiten op na houden. Zelfs de naam waaronder ze schrijft, herbergt twee personages. Ze ging tot 1940 als Selma Menco door het leven, maar haar grootvader heette Minco. In 1943 werden haar ouders opgepakt, zij ontsnapte door toeval. Een van haar voornamen als onderduikster was Marga. Geen van beide namen wilde ze loslaten, en zo werd het Marga Minco.

Stella uit De glazen brug – boekenweekgeschenk van 1986 – heeft veel met de schrijfster gemeen. Ook door stom geluk ontkomen, met hulp van goedwillenden de Jodenmoord overleefd. Ze kreeg een persoonsbewijs op naam van Maria Roselier, een overleden jonge vrouw uit Avezeel in Zeeuws-Vlaanderen. Op de kaart zul je vergeefs zoeken naar dat dorp, zoals Marga Minco zelf in 1986 bij de presentatie van haar korte roman meldde. De naam van de vrouw is wel echt, ze ving die op tijdens een zomervakantie ‘in een kleine badplaats in Zeeland,’ naar ze vertelde.

Zogenaamd uit Zeeuws-Vlaanderen, dat is heel in het kort de historie van Stella. Ze moet zich de biografische feiten van Maria Roselier zo goed eigen maken dat ze zich met haar vereenzelvigt. Zozeer dat ze jaren later naar sporen van haar onbekende dubbelgangster, bron van het perfecte persoonsbewijs, gaat zoeken. Avezeel blijkt trouwens in een heel herkenbaar Zeeuws-Vlaanderen te liggen, land van kreken, Terneuzen en Breskens, de veerpont naar Vlissingen.

mincoFictie en feit, dat is de onbehaaglijkste dubbelganger in het proza van Marga Minco. Achter al die verschrikkelijke vertellingen schuilt de wrede werkelijkheid. Het drama van verhaalfiguur Stella is het drama van miljoenen echte mensen. Eenzaam ontsnapt ze en eenzaam hoopt ze na de oorlog op berichten. De gewoonste zin van deze schrijfster kan daarom verpletterend zijn, bijvoorbeeld deze zin: ‘Sinds Stella bij Het Rode Kruis om inlichtingen was gaan vragen en haar adres had achtergelaten voor het geval men haar zocht, zat ze de hele dag met de deur open om op de bel te letten.’

Dit bericht is geplaatst in Biografie met de tags . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.