Wim Hofman (81): Klompendans

Wim Hofman (1941) is schrijver, illustrator, kunstenaar. In zijn rubriek in de PZC geeft hij wekelijks een proeve van zijn kunnen: in woord en beeld. Die PZC-column wordt elke woensdag op Zeelandgeboekt geplaatst. Eind 2016 verscheen een selectie van zijn columns in boekvorm: Bramen plukken.

Bij voorkeur danste men, vooral hier in Zeeland, op het ijs van een bevroren vaart of vijver of weel. Het geluid van de klompen klonk dan luider en was op grote afstand te horen. (illustratie Wim Hofman)

KLOMPENDANS

In vroeger dagen werd in Zeeland veel meer gedanst dan nu. Ik heb het over de klompen- of boerendans. In  de vorige eeuw waren er in Zeeland nog maar een paar klompendansen bekend, maar er moet een tijd geweest zijn dat men op gezette tijden bij elkaar kwam om met klompen aan de voeten sterk ritmische dansen uit te voeren waarbij het houten schoeisel voor duidelijke accenten zorgde. Men noemt het wel folkloristische dansen, maar in feite zijn het, volgens deskundigen, volksdansen die  tijdens de harde en strenge winters die men vroeger kende als vanzelf ontstonden, waarschijnlijk omdat men warme voeten wilde krijgen. In de volksmond noemde men het wel: loltrappen. Bij voorkeur danste men, vooral hier in Zeeland, op het ijs van een bevroren vaart of vijver of weel. Het geluid van de klompen klonk dan luider en was op grote afstand te horen. Dat zorgde voor sociale verbondenheid.  Op den duur werd door grote groepen vrouwen en mannen op bevroren plassen en vaarten dusdanig veel en fanatiek en uitbundig gedanst, dat het ijs brak en de dansers jammerlijk verdronken. Van hogerhand en vanzelfsprekend ook van de preekstoel, is toen ingegrepen en werd het klompendansen in zijn algemeenheid aangepakt en niet alleen met Carnaval. Er zijn mensen die zeggen dat de klompendans voorchristelijke wortels heeft en dat ze te maken heeft met oogst en vruchtbaarheid. Men ziet wel meeuwen trappelen op de bodem om zo wormen naar boven te brengen. Zo zouden de dansers door met hun voeten op de bodem te roffelen de groei van de oogst bevorderd hebben. Mij lijkt dat grote onzin, maar ik kan niet nalaten deze uitleg toch te vermelden. Mensen die mij kennen zullen dit begrijpen.

Dit bericht is geplaatst in Columns met de tags . Bookmark de permalink.

Één reactie op Wim Hofman (81): Klompendans

  1. Cora Stam schreef:

    Uiteraard. Ook onzinnige zaken dienen vermeld te worden teneinde het gecompliceerde Zeeuwse karakter te begrijpen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *