Het vliegtuigongeluk te Oostkapelle 13 november 1942

‘Zo jong en dan hier sterven’
Oostkapelle staat stil bij vliegtuigongeluk 1942

Twee piepjonge piloten lieten 13 november 1942 het leven toen hun vliegtuig in een Oostkappels weiland achter boerderij Groot Middenhof neerstortte. Drie oudere dorpsbewoners blikken terug op die fatale dag 75 jaar geleden.

door Annemarie Zevenbergen

,,Ik denk dat de piloot geprobeerd heeft om op dat weiland achter de boerderij te landen en niet op de boerderij of de villa”, zegt Bets de Visser (81) zachtjes. Ze zit aan tafel in hotel Green White, in landhuis Ipenoord.  Samen met dorpsgenoten Bram de Visser (87), Rinus Bimmel (82) en Simon Janse (55). Simon onderzocht de vliegtuigcrash en schreef er een boekje over: ‘Het vliegtuigongeluk te Oostkapelle 13 november 1942′.

Simon plaatst het ongeluk in een bredere context. Met achtergronden over de gecrashte Mosquito (de nieuwe, deels houten bommenwerper van het 105e  squadron), het werk van de geallieerde gevechtspiloten, de oorlogssituatie op Walcheren en het ongeluk zelf. Hij sprak dorpsbewoners die als kind op Oostkapelle woonde.

Die vrijdag de dertiende 1942 stegen twee Mosquito’s op van de RAF vliegbasis Marham. Doelwit: het beruchte Duitse schip de Neumark, gelegen aan de kade van de Scheldwerf in Vlissingen. Beide vliegtuigen werden ver voor ze het Europese vasteland al opgemerkt door Duits afweergeschut en zwaar onder vuur genomen. De Mosquito’s werden meermaals geraakt. De eerste bommenwerper maakte een noodlanding op een weiland in Ritthem en vloog in brand. Beide Engelse piloten (25 en 26 jaar) oud lieten daarbij het leven.

De tweede vloog richting Oostkapelle en scheerde daar laag over de bomen bij Ipenoord, raakte takken en crashte kort na het middaguur op een weiland achter boerderij Groot Middenhof.  De Canadees Robert Fred Lindsay Anderson (22) en de Australiër Charles Andre Graham (21) overleefden dit niet.

Bram en Rinus zaten op de lagere school, een aantal klassen kreeg tijdelijk les op de eerste verdieping van de villa Ipenoord.  Bram: ,,Ik bleef die dag op school tussen de middag. Als het ’s ochtend onrustig was, gaf  mijn moeder brood mee en at ik op school. Ik moest best een eind lopen van huis naar school. We hoorden het vliegtuig aankomen en moesten van de meester onder de banken kruipen. Het raakte de takken en kwam met een klap neer achter de boerderij.”

Door die klap is de bom die het toestel nog aan boord had, in een nabij gelegen sloot gerold. ,,Die is daar later gevonden door een knecht die de sloot schoonmaakte”, herinnert Bets zich. Rinus: ,,We zijn eigenlijk aan een ramp ontsnapt. Stel je voor als het vliegtuig op de villa terecht was gekomen.”

,,Er werd niet over het  ongeluk gesproken op het dorp. Over de oorlog ook weinig”, vertelt Bram. Bets die toen op boerderij groot Middenhof woonde: ,,Je wist nooit wie er mee luisterde. Wij hadden een onderduiker. Die werkte mee als knecht. Daar zei je nooit iets over. Zwijgen was goud in die tijd.” Ze weet nog dat de Duitsers op de boerderij zochten na de crash omdat ze dachten dat er nog een derde man in het toestel zat. ,,Gelukkig is de onderduiker toen niet gevonden.

Simon startte zijn onderzoek omdat hij het belangrijk dat het verhaal ‘levend’ blijft. ,,Laat de families het delen met de jongeren. Het maakt deel uit van het dorp. We hebben nu een herdenkingsbord en twee vlaggen langs de Noordweg gezet. Tijdelijk. Maar ik hoop dat er een permanent monument komt. Een eerbetoon aan die mannen.” Bets: ,,Het is zo triest. Een Canadees en een Australiër die ons kwamen helpen in de oorlog en dan zo jong hier stierven.”

Simon Janse: Het vliegtuigongeluk te Oostkapelle 13 november 1942 – eigen uitgave, 32 pagina’s. Het Polderhuis in Westkapelle heeft een beperkt aantal boekjes te koop voor 2,- euro per stuk.

Het herdenkingsbord met de vlaggen langs de Noordweg in Oostkapelle: vlnr Simon Janse, Rinus Bimmel, Bets de Visser en Bram de Visser. foto Ruben Oreel

Dit bericht is geplaatst in Tweede Wereldoorlog met de tags . Bookmark de permalink.

Één reactie op Het vliegtuigongeluk te Oostkapelle 13 november 1942

  1. Nynke Feenstra schreef:

    Goed dat dit is opgeschreven en wordt herdacht.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.